Uluslararası Muhasebe Standartları

UFRS = Uluslararası Finansal Raporlama Standartları (International Financial Reporting Standards- IFRS), dünya genelinde muhasebe standartlarını birbirine yakınlaştırarak, hazırlanan mali tabloların karşılaştırılmasına imkan vermeyi amaçlayan standartlardır.

UFRS amacı mali tabloların, işletmelerin mali durumunu, performansını ve nakit akımını gerçeğe en uygun bir şekilde yansıtacak şekilde hazırlanmasını amaçlamakta olup, mali tabloları etkileyecek her işlemi doğru ve gerçeğe uygun bir biçimde yansıtmak, gerekli dipnotlara da yer verilerek bu standartlara uygun muhasebe politikalarının uygulanmasını ve bilginin uygun, güvenilir, karşılaştırılabilir ve anlaşılabilir olarak sunumunu gerektirmektedir.

1973-2000 yılları arasında Uluslararası Muhasebe Standartları Komitesi (IASC) tarafından çıkarılan ve kimileri şu an yürürlükten kaldırılmış olan standartlar Uluslararası Muhasebe Standardı (UMS), 2000 yılında bu kuruluşun devamı niteliğinde kurulan Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu (IASB) tarafından çıkarılan standartlar ise Uluslararası Finansal Raporlama Standardı (UFRS) olarak adlandırılmakta olup, toplam 41 standart yürürlükte bulunmaktadır.

Standartlar ilke bazlı olup, finansal tablo hazırlayıcılarına kayda alınma, ölçüm, sunum ve dipnotlara ilişkin rehberlik etmektedir. Standartların çoğu tüm sektörlerde uygulanacak şekilde hazırlansa da, sektörlere özel olarak hazırlanan standartlar da mevcuttur.

Avrupa Birliği’nde, 23–24 Mart 2000 tarihinde yapılan, Lizbon Avrupa Konseyi toplantısında, Avrupa Komisyonu tarafından hazırlanan Finansal Hizmetler Eylem Planının (Financial Services Action Plan - FSAP) 2005 yılına kadar uygulamaya geçirilmesi ve halka açık şirketlerin finansal raporlarının karşılaştırılabilir olması için gerekli adımların hızla atılması kararlaştırılmıştır. Ayrıca AB’nin uluslararası alanda rekabet gücünü artırması için, hedeflenen ortak standartların aynı zamanda uluslararası kabul görmesi ve küresel standartlar olması gereğinden hareketle, AB çapında ortak muhasebe standartları arayışı, AB standartlarının uluslararası düzeyde uygulanan standartlara doğru.kaymasına.neden.olmuştur. 19 Temmuz 2002 tarihinde, sermaye piyasasının etkin ve verimli işlemesine yardımcı olmak üzere, uluslararası muhasebe standartlarının uygulanmasına ilişkin 1606/2002 sayılı Tüzük kabul edilmiştir. Bu düzenlemeyle, AB’de faaliyet gösteren, hisse senetleri borsada işlem gören tüm işletmelerin hazırlayacakları konsolide finansal tabloların, en geç 1.1.2005 tarihinden itibaren UFRS Kurulu’nca yayınlanan UFRS uyumlu olması benimsenmiştir. Böylece, iç pazarda sermayenin serbest dolaşımı ilkesi daha güçlü bir şekilde uygulamaya konmuş ve Birlik içinde faaliyette bulunan şirketlerin aynı şartlarda rekabet edebilmesi hedeflenmiştir.

Türkiye ve Uluslararası Muhasebe Standartları

Avrupa Birliği’ne giriş sürecinde, UFRS uyum esası gerektiğinden ve Avrupa Birliği’nde, hisse senetleri borsalar ve diğer teşkilatlanmış piyasalarda işlem gören tüm işletmelerin konsolide finansal tablolarının 1.1.2005 tarihinden itibaren UFRS ile uyumlu olarak hazırlanmasının zorunlu olması da bu standartların Türkiye’de de kabul edilmesi için zorlayıcı faktörler olmuştur. Türkiye’de de, finansal tabloların hazırlanmasına ilişkin uygulama birliği sağlamak, Türk şirketlerinin dünya piyasalarında kendilerini kabul ettirebilmelerini desteklemek, AB’ye uyum sürecinde Türk şirketlerinin Avrupalı şirketler karşısındaki rekabet seviyelerini artırabilmek, Türk şirketlerinin finansal tablolarına uluslararası pazarlarda geçerlilik kazandırabilmek, Türk şirketlerinin finansman kaynaklarına daha kolay erişmelerini sağlamak ve yabancı şirketlerin Türkiye’deki yatırımlarının artırılmasını teşvik etmek için, UFRS’nın kullanılması esası benimsenmiştir.

UFRS VE Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu (TMSK)

Tüm şirketler için UFRS’ye uyumlu ve tek tip finansal tabloların hazırlanması için, tamamen UFRS’ye uyumlu ve “Türkiye Muhasebe Standartları (TMS)” adı verilen standartları çıkarmak üzere Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu (TMSK) kurulmuştur. Türk Ticaret Kanunu yasalaştıktan sonra tüm şirketler TMSK tarafından yayınlanan standartları kullanacaklardır.

UFRS ve Sermaye Piyasası Kurulu (SPK)

Sermaye piyasasının düzgün şekilde çalışmasını sağlamakla görevli olan Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), muhasebe standartlarına ilişkin tebliğler yayınlamıştır. Bu çerçevede, 2003 yılında halka açık şirketlerin UFRS’ye uyumu amacıyla SPK tarafından SPK 11/25 no’lu Tebliğ çıkarılmıştır.