TÜİK | Hizmet Üretim Endeksi Nisan 2026’da Yıllık %2,2 Arttı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan Nisan 2026 Hizmet Üretim Endeksi verilerine göre, hizmet üretimi geçen yılın aynı ayına göre %2,2 artış gösterirken, bir önceki aya göre %0,6 geriledi.

Yıllık bazda en güçlü artış %13,9 ile bilgi ve iletişim hizmetlerinde gerçekleşirken, mesleki, bilimsel ve teknik hizmetler %8,9, konaklama ve yiyecek hizmetleri ise %4,0 büyüme kaydetti. Buna karşılık ulaştırma ve depolama hizmetleri %2,0, gayrimenkul hizmetleri %3,8 ve idari ve destek hizmetleri %0,6 oranında azaldı.

Aylık verilere bakıldığında ise bilgi ve iletişim hizmetleri %2,6 artışla pozitif ayrışırken, konaklama ve yiyecek hizmetleri %2,2, gayrimenkul hizmetleri %1,6, idari ve destek hizmetleri %1,1 ve ulaştırma ve depolama hizmetleri %0,9 geriledi. Mesleki, bilimsel ve teknik hizmetler ise aylık bazda %0,5 artış gösterdi.

Veriler, hizmet sektöründe yıllık bazda büyümenin sürdüğünü, ancak aylık bazda faaliyetlerde sınırlı bir yavaşlama yaşandığını ortaya koymaktadır.

BES-AR | Haziran 2026’da Açlık Sınırı 48 Bin TL’yi, Yoksulluk Sınırı 119 Bin TL’yi Aştı

Büro Emekçileri Sendikası Araştırma Merkezi (BES-AR) tarafından yayımlanan Haziran 2026 araştırmasına göre, dört kişilik bir memur ailesi için açlık sınırı 48 bin 619 TL, yoksulluk sınırı ise 119 bin 344 TL olarak hesaplandı. Araştırmada, bekâr bir çalışanın aylık yaşam maliyetinin 77 bin 197 TL’ye yükseldiği belirtildi.

Raporda ayrıca sağlıklı beslenmenin günlük maliyetinin 1.600 TL’yi aştığı ifade edilirken, yıl başında yapılan maaş artışlarının enflasyon karşısında önemli ölçüde eridiği ve kamu çalışanlarının alım gücünde kayıp yaşandığı değerlendirildi.

Araştırma sonuçları, artan yaşam maliyetlerinin ücret politikaları ve çalışanların satın alma gücü üzerindeki baskısını sürdürdüğünü ortaya koyarken, ücret artışları ve toplu pazarlık süreçlerine ilişkin tartışmaların çalışma hayatındaki önemini bir kez daha gündeme taşıdı.

Rekabet Kurulu | İş Gücü Piyasasını Kısıtlayıcı Uygulamalara Milyarlarca Liralık Ceza

Rekabet Kurulu, otomotiv sektöründe lastik üretimi ve dağıtımı alanında yürüttüğü soruşturmayı tamamlayarak, teşebbüslere toplam 3,63 milyar TL idari para cezası uygulanmasına karar verdi.

Soruşturmada yalnızca ürün ve fiyat piyasalarına ilişkin ihlaller değil, iş gücü piyasasına yönelik rekabeti kısıtlayıcı bilgi paylaşımı ve “çalışan ayartmama” (no-poach) anlaşmaları da inceleme konusu yapıldı. Kurul, bazı şirketlerin çalışan hareketliliğini sınırlandıran uygulamalarla 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’u ihlal ettiğine hükmetti.

Karar, işverenler açısından rakip şirketlerle ücret politikaları, çalışanlara ilişkin hassas bilgiler veya işe alım süreçlerine yönelik koordinasyon ve bilgi paylaşımının rekabet hukuku bakımından ciddi yaptırımlara konu olabileceğini bir kez daha ortaya koydu.

Ayrıca Rekabet Kurulu, benzer ihlallerin önlenmesi amacıyla şirketlere bayiler aracılığıyla dolaylı bilgi paylaşımını engelleyecek teknik ve sözleşmesel tedbirler alma yükümlülüğü getirirken, rekabete hassas bilgilerin paylaşımını önleyecek dijital altyapıların oluşturulmasını da zorunlu tuttu.

Karar, çalışanların serbest dolaşımını ve iş gücü piyasasında rekabeti sınırlayan uygulamaların artık rekabet hukuku denetiminde öncelikli risk alanlarından biri olarak değerlendirildiğini göstermesi bakımından işverenler açısından önemli bir emsal niteliği taşımaktadır.

ULUSLARARASI İŞGÜCÜ

Fransa’da Çalışanlar İş Yoğunluğu ve Ücret Dengesinden Memnun Değil

Fransa’da çalışma koşullarının Arnavutluk’un gerisinde olduğu yönündeki siyasi açıklamalar üzerine yapılan değerlendirmeler, bu durumun 2021 yılı verileri için geçerli olduğunu ancak 2024 itibarıyla değiştiğini ortaya koydu. Avrupa Yaşam ve Çalışma Koşullarını İyileştirme Vakfı (Eurofound) verilerine göre, Fransa pandemi dönemindeki gerilemenin ardından yeniden Arnavutluk’un önüne geçerek Avrupa ortalamasının hemen üzerine yükseldi.

• 2021 yılında Fransa, çalışanların beyanlarına göre çalışma koşulları açısından Avrupa ortalamasının altında ve Arnavutluk’un gerisinde yer aldı. Araştırmada gece çalışması, ağır iş yükü ve çalışma koşullarına ilişkin memnuniyetsizlik öne çıktı.

• 2024 yılında yapılan güncel araştırmada ise Fransa’nın çalışma koşulları Arnavutluk’un üzerine çıkarak Avrupa ortalamasının biraz üzerinde değerlendirildi. Ancak ülke, Lüksemburg, Norveç ve İsviçre’nin gerisinde kalmaya devam etti.

• Çalışanların yalnızca %57’si becerilerine uygun işlerde çalıştığını belirtirken, bu oran Lüksemburg’da %69 olarak ölçüldü.

• Fransız çalışanların sadece %57’si ücretlerinin gösterdikleri çabayla orantılı olduğunu düşünürken, Avrupa ortalaması %58 seviyesinde gerçekleşti.

• Araştırmaya göre Fransız çalışanların üçte biri iş yoğunluğundan, dörtte biri düzensiz çalışma saatlerinden ve yaklaşık beşte biri ise ağır kaldırma, zorlayıcı fiziksel koşullar ve sosyal çalışma ortamından olumsuz etkilendiğini ifade etti.

Araştırma sonuçları, Fransa’da çalışma koşullarının pandemi dönemine göre iyileşme gösterdiğini ancak çalışan memnuniyeti ve iş yoğunluğu açısından hâlen önemli gelişim alanları bulunduğunu ortaya koyuyor. Çalışma koşullarında Lüksemburg, Norveç ve İsviçre Avrupa’nın en iyi performans gösteren ülkeleri arasında yer alırken, Fransa Avrupa ortalamasına yakın bir konumda bulunuyor.

Fransa: Ağır Hastalığı veya Engeli Bulunan Çocukların Ebeveynlerine Yönelik Çalışma Hayatı Hakları Genişletildi

Fransa’da 12 Haziran 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni düzenleme ile kanser, ağır hastalık veya engellilik durumu bulunan çocukların ebeveyni olan çalışanların iş ve sosyal hakları önemli ölçüde güçlendirildi. Düzenleme kapsamında öne çıkan çalışma hayatına ilişkin değişiklikler şunlardır:

• Ebeveyn refakat izninden dönen çalışanlar, işe dönüşlerini takip eden 10 hafta boyunca işten çıkarılmaya karşı koruma altına alındı.

• Sağlık durumu nedeniyle çocuğuna sürekli bakım sağlamak zorunda olan çalışanlara bireyselleştirilmiş çalışma saatleri talep etme hakkı tanındı.

• Çocuğa kanser, kronik hastalık veya engellilik teşhisi konulması halinde verilen ücretli izin süresi 5 iş gününden 10 iş gününe çıkarıldı.

• Ebeveyn refakat iznine ilişkin bildirim süresi 15 günden 10 güne indirildi, böylece çalışanların izin süreçlerine daha hızlı erişebilmesi sağlandı.

• Ayrıca ebeveynlere yönelik günlük bakım ödeneğinin kullanım koşulları kolaylaştırılırken, ortak velayet durumunda ödeneğin ebeveynler arasında paylaşılabilmesine de imkân tanındı.

Yeni düzenleme, ağır hastalığı bulunan çocukların bakım sorumluluğunu üstlenen çalışanların iş güvencesini artırmayı ve iş-yaşam dengesini desteklemeyi amaçlayan önemli bir sosyal koruma adımı olarak değerlendirilmektedir.

McKinsey HR Monitor 2025: İK’nın Öncelikleri ile Çalışan Beklentileri Arasında Algı Farkı Büyüyor

McKinsey & Company tarafından 2024 yılı sonunda 4.000’den fazla çalışan ve yaklaşık 2.000 İK profesyonelinin katılımıyla gerçekleştirilen HR Monitor 2025 araştırması, çalışanların işte kalma nedenleri ile İK’nın önceliklendirdiği konular arasında dikkat çekici farklılıklar bulunduğunu ortaya koyuyor.

• Araştırmaya göre çalışanlar için bir işyerinde kalmanın en önemli nedenleri iş güvencesi (%39), iş-yaşam dengesi (%34) ve çalışma arkadaşlarıyla ilişkiler (%33) olarak öne çıkıyor. Buna karşın birçok İK departmanı hâlen ücret, yan haklar ve çalışma düzeni gibi konulara ağırlık vermeye devam ediyor.

• Rapor, özellikle çalışanların iş arkadaşlarıyla kurduğu ilişkilerin ve aidiyet duygusunun İK tarafından yeterince önemsenmediğini, buna karşılık ücret, yan haklar ve eğitim-gelişim uygulamalarının çalışan gözündeki etkisinin İK tarafından olduğundan daha yüksek değerlendirildiğini vurguluyor. Bu durum, yetenek yönetimi ve çalışan bağlılığı stratejilerinin güncellenmesi gerektiğine işaret ediyor.

• Araştırmanın bir diğer önemli bulgusu ise çalışan deneyiminin yeterince güçlü olmadığı yönünde. Avrupa ve ABD’deki çalışanların yaklaşık %36’sı mevcut işvereninden memnun olmadığını belirtirken, bu durum “sessiz istifa” riskinin artabileceğine işaret ediyor.

• McKinsey’e göre İK fonksiyonlarının yalnızca ücret ve yan haklara odaklanmak yerine, saygılı yönetici davranışları, ekip içi ilişkiler, aidiyet duygusu ve çalışan deneyimini merkeze alan veri odaklı stratejiler geliştirmesi, yetenek çekme ve elde tutma açısından kritik önem taşıyor.

HR Monitor 2025, çalışanların beklentilerinin yalnızca maddi unsurlarla sınırlı  olmadığını; işyerindeki ilişki kalitesi, saygı kültürü ve aidiyet hissinin  çalışan bağlılığı ve işten ayrılma kararlarında giderek daha belirleyici hale  geldiğini ortaya koymaktadır. Bu nedenle İK stratejilerinin değişen çalışan  beklentilerine uyum sağlayacak şekilde yeniden ele alınması önem taşımaktadır

Günün Sorusu

Cevap: Eğer işyerinde Cumartesi günü hafta tatili değilse yani iş günü veya akdi tatil ise yıllık izin hesabında iş günü gibi bakiyeden düşülebilir, düşülmemesi işveren inisiyatifindedir.

Örneğin bir hafta izin kullanan çalışanın yıllık izin bakiyesinden 6 gün mü 5 gün mü düşüleceğini işyeri uygulaması belirler. Eğer Cumartesi günü sözleşmede hafta tatili olarak geçiyorsa yani akdi tatil değilse bu durumda yıllık izin bakiyesinden düşülemez.